Φαρμακερός ανθρωπισμός


Του Αλέξανδρου Ντάσκα


H διάσωση εκατοντάδων ναυαγών λαθρομεταναστών στο Αιγαίο την προηγούμενη εβδομάδα από το Λιμενικό Σώμα πέρασε στα ψιλά της ειδησεογραφίας. Το αντίθετο συνέβη με το περιστατικό στις 20 Ιανουαρίου 2014, ανοικτά του Φαρμακονησίου. Τουλάχιστον 12 Σύροι και Αφγανοί πολίτες, μεταξύ τους γυναίκες και παιδιά, έχασαν την ζωή τους όταν το πλοιάριο στο οποίο επέβαιναν ανετράπη κατά τη ρυμούλκησή του από σκάφος του Λιμενικού. Η Διεθνής Αμνηστία παρενέβη, απαιτώντας (ορθότατα) την διεξαγωγή εξονυχιστικής και ανεξάρτητης έρευνας και την παραδειγματική τιμωρία των υπευθύνων, σχολιάζοντας παράλληλα ότι «η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη-μέλη της πρέπει να διασφαλίσουν αποτελεσματική έρευνα και διάσωση στη θάλασσα εστιάζοντας τις προσπάθειές τους στη διάσωση ζωών, παρά στην προστασία των συνόρων».

            H συγκρότηση του αντιθετικού σχήματος «προστασία των συνόρων»-«διάσωση ανθρώπινων ζωών» μοιάζει αυτονόητη και η επιλογή του πρώτου πόλου ανθρωπιστική. Μοιάζει, αλλά δεν είναι. Φυσικά, στις διασωστικές επιχειρήσεις πρώτη ασυζητητί σε ιεράρχηση τίθεται η ζωή του εν κινδύνω ευρισκομένου, οσονδήποτε νόμιμη και αν είναι η παρουσία του στα ύδατα, οποιαδήποτε κι αν είναι η εθνικότητα του. Το αντίθετο είναι τερατώδες, διπλά τερατώδες για ανθρώπους που ζουν όλη τους την ζωή μέσα στη θάλασσα. 

Όμως τα καθήκοντα του Λιμενικού και των συνοριοφυλάκων δεν περιορίζονται μόνο στην έρευνα και διάσωση.  Η προστασία των συνόρων είναι επίσης αποστολή των αρχών και θεμελειώδης πρόνοια επιβίωσης του ελληνικού κράτους. Η παραγνώριση του σκέλους αυτού και η σχετικοποίηση του απαραβίαστου των συνόρων δημιουργεί ένα ομιχλώδες και συγκεχυμένο καθεστώς αντιμετώπισης της παράνομης εισόδου, όπου ο μετανάστης ενθαρρύνεται να αξιοποιήσει εργαλειακά την ίδια του την ζωή για να επιτύχει τον στόχο της προσπέλασης των συνόρων, ενώ όσοι τον καθοδηγούν και τον παροτρύνουν επιτυγχάνουν –αντικειμενικά- να πλήξουν κυριαρχικά δικαιώματα του ελληνικού κράτους για αδιευκρίνιστους σκοπούς. Κι αν το τελευταίο μοιάζει μικρό κακό για όσους δεν εκτιμούν την ύπαρξη του ελληνικού κράτους όσο οι μετανάστες, η εργαλειοποίηση της ανθρώπινης ζωής σε οριακές καταστάσεις συνεπάγεται με μαθηματική βεβαιότητα την απώλειά της, όπως συνέβη 136 φορές σε ενάμιση χρόνο. 

Η υπόρρητη αποδοχή της πρακτικής της επιβίβασης σε δουλεμπορικά και διάσχισης του πελάγους διευκολύνει μεν τους κυνικούς πολιτικούς υπολογισμούς όσων εμπορεύονται ευαισθησία και πολιτική ορθότητα, ανοίγει όμως τον δρόμο για το άδικο τέλος ανθρώπων. Να μιά ιδέα: Ας εστιάσουμε τις προσπάθειες στο να μην μπαίνουν άνθρωποι στα καρυδότσουφλα του θανάτου.

Σχετικά με τον συντάκτη της ανάρτησης:

Ο Αλέξανδρος Ντάσκας είναι Δικηγόρος Αθηνών και ένας από τους συνδιαχειριστές του ΔΙΚΑΙΟΠΟΛΙΣ.

κανένα σχόλιο

Leave a Reply